Meme kadının temel üreme organlarından birisidir. Bu organın gelişimi, kadın yaşamının farklı evrelerinde, farklı safhalardan geçer. Memenin gelişimi daha anne karnındayken başlamaktadır. Ergenlikle birlikte görülen değişim gebelikle devam eder. Adet zamanlarında ve menopozla da çeşitli değişiklikler oluşur. Sağlıklı her meme, 15 ile 20 lob ve bir miktar lobile sahip olup kanallar yağ ve destek dokularıyla çevrelenmiştir. Her lobül meme ucuna açılan yaklaşık 30 önemli kanala sahiptir. Meme ucunun etrafındaki koyu renkli bölge areola olarak adlandırılır. Areolanın kenarında meme ucunu yağlayan sıvıyı üreten geniş kanallar bulunur.

Meme gelişimi ne zaman başlar?

Meme gelişiminin ilk fazı anne karnındayken 6. haftadan itibaren başlar. Gebeliğin sonunda meme başı ve buna bağlı süt kanalları oluşmuştur. Ergenlik dönemi ile birlikte memede 2. değişim fazı başlar. Yumurtalıklardan östrojen hormonunun salgılanmaya başlaması ile birlikte yağ ve destek dokusu meme bölgesinde artar ve meme büyümeye başlar. Bu sırada süt kanalları da bu büyümeye katılır. Genellikle memede görülen bu değişiklikler, kasık ve koltuk altın bölgelerinde kıl gelişimi ile birlikte başlar. Kadının adet görmeye başlaması ile birlikte meme dokusu gelişerek süt kanallarının ucunda süt bezleri oluşur.

Memenin ergenlikle başlayan gelişimi her kadın için farklı seyreder. Her adet döneminde meme dokusu bir miktar daha gelişir ve bu gelişim 30’lu yaşlara kadar devam eder. Memenin gelişimi sırasında ortaya çıkan bazı sorunlar nedeni ile meme gelişimi hiç olmayabilir, eksik olabilir, asimetrik olabilir, fazla olabilir. Bu gelişim sorunları memenin yapısal gelişim hastalıklarıdır.

Adet döneminde memede hangi değişiklikler olur?

Her adet döneminde vücutta çeşitli hormonlann değişimi söz konusudur. Adetin ilk döneminde salgısı artan östrojen hormonu etkisi ile memedeki süt kanalları büyümesi artar.

Bu dönemde artmış olan östrojen hormonunun etkisi ile adet döneminin ortalarında yumurtlama meydana gelir. Bunu takiben progesteron hormonu artışı başlar; bu da süt bezlerinin gelişmesini sağlar.

Bu sırada memede su tutulumu artar, meme gerilir ve hassaslaşır.

Adet görmeye yakın zamanda çıkan ağrı ve hassasiyetin sebebi, memedeki bu gelişmedir. Bu tip ağrıların meme kanseri ile ilgisi yoktur.

Adet görmeye yakın zamanda memenin dıştan elle hissedilen yapısı da değişir; süt bezlerinin gelişimi ile memede çeşitli kitle yapısında oluşumlar hissedilebilir. Bu nedenle kendi kendini muayene, mutlaka adet sonrasında yapılmalıdır!

Menopoz döneminde görülen değişiklikler

Menopozun yaklaşması ile birlikte östrojen ve progesteron hormonlarının seviyesinde salınımlar başlar hormonların kan seviyesinde aşırı derecede azalış gözlenir. Östrjen hormonunun etkisinde olan tüm dokularda ki meme de bunlardan birisidir, gerileme başlar. Süt bezlerinde gerileme olur, bağ ve destek dokusunda su miktarı azalır (dehldratasyon), elastisite kaybolur. Bunun sonucu meme sarkar.

Gebelik ve emzirme döneminde memede görülen değişiklikler

Memenin tam gelişimi ancak doğum ile gerçekleşir. Memede başlayan değişiklikler gebeliğin en erken bulgularından birisidir. Areolada görülen değişliklere ek olarak meme büyümeye başlar. Süt kanallarının ve süt bezlerinin gelişmesi sonucu memede ağrı, meme başında ağrı, yanma gibi şikayetler olur. Gebeliğin erken döneminde süt kanalları ve süt bezlerinin gelişmesi olur; ileri döneminde ise süt bezlerinde bulunan hücrelerin süt veren hücrelere dönüşmesi tamamlanır.

Gebeliğin 5. veya 6. ayından itibaren memeler süt üretecek kapasiteye ulaşırlar. Bu sırada meme üzerinde östrojen ve progesteron gibi hormonların yanı sıra FSH (follicle stimulating hormone), LH (luteinizing hormone), prolaktin, oksitosin vc HPL (human placental lactogen gibi çeşitli hormonların etkisi vardır. Memedeki tüm değişikliklerin tek sebebi yeni doğacak bebeğin beslenmesi İçin hazırlık yapılmasıdır.

Bunu okuyanlar şunları da okudu: