Fındık büyüklüğünde bir kist var, ne yapacağım?
31 yaşında, 2 aylık hamile bir kadınım. Son iki haftadır vajinamın girişinde fındık büyüklüğünde bir kitle oluştu. Ne çok sert ne de yumuşak. Ağrı veya kaşıntı yapmıyor. Ama ben bu durumdan rahatsız oluyorum. İlk gebeliğim olması nedeniyle de içimde bir korku var. Ne yapmam gerektiği konusunda bana fikir verebilir misiniz?

Cevap:

Eğer doğru anlayabilmişsem anlattığınız şey bir Bartholin kisti. Bu kist vajina girişinde görülür. Şiş, kızarık ve ağrılı ise bir apseden söz edilir. Eğer apse ise, ufak bir cerrahi müdahale ile bu apsenin açılması ve kese içindeki cerahatin boşaltılması ile tedavi edilmiş olur. Bu şikayetler yok, sadece bir şişkinlik veya bir kistik yapı hissediliyorsa o zamanda bir Bartholin kistten söz edilir. Kistin tedavisi için çok aceleye gerek yoktur. Eğer rahatsızlık veriyorsa uygun bir zamanda ameliyatla alınması düşünülür. Bu işlemler gebede de rahatlıkla yapılabilir. Bir kadın doğum uzmanına müracaat edin. Hem gebeliğiniz takip altına girsin hem de bu şikayetiniz için gereken tedavi yapılabilsin.

Çocuğum olur mu?
Sol over’de yoğun içerikli kist ne demektir? Bunun tedavisi nasıl gerçekleşir? Adet düzensizliğim ve çene kısmında aşırı tüylenme var. Evli değilim. Acaba evlendiğimde çocuk sahibi olmak konusunda bir sorun yaşar mıyım?

Cevap:

Yumurtalık kistlerinin özellikle hormonal nedenlerle oluşan fizyolojik kistlerin içinde şeffaf bir sıvı vardır. Yoğun içerikli denildiği zaman fizyolojik kistlerdekinden farklı olarak sıvının kıvamının daha yoğun (Kan veya müsin içerenlerdeki gibi veya apselerde olduğu gibi) oluğunu anlarız. Yumurtalıktaki bir kisti muayene etmeden, ultrasonla incelemeden, gereken kan testlerini yapmadan ve hastanın şikayetlerini tam dinlemeden bir şey söylemek mümkün değil. Sizin şikayetleriniz bana hormonal bir bozukluğun olduğunu düşündürüyor. Muayene olmanız, gereken hormon ölçümlerinin, tümör markırlarının yapılmasından sonra doktorunuz uygulayacağı tedaviye karar verecektir.

Kızımda iki adet kist bulundu
13 yaşında bir kızım var. 1 yıl önce adet görmeye başladı ve 2 ay önce yumurtalıklarında sancı oldu, doktora götürdük. Sağ over’de 56.30 mm boyutlu 2 tane hemorajik kist tespit edildi. İlaç verdiler ve 2 ay kullanmasını söylediler. Sizce ne yapmamız lazım?

Cevap:

Sevgili okuyucumuz, kızınızın takip edilmesi ve kistin küçülüp küçülmediğinin sık aralıklarla araştırılması gerek. Yumurtalığın çok çeşitli kistleri olabiliyor ve bu kistlerin ultrasonla muayenesinde yanılgılar olabilir. Fonksiyonel kistler veya hemorajik kistler (içinde kanama olmuş kistler) 1-2 ay içinde kendiliğinden küçülüp kaybolur. Bunların cerrahi olarak alınmasına çoğu kere gerek yoktur. Bunun dışındaki kistlerin kesin tanı için ameliyat edilip çıkarılmasında yarar vardır. Kızınız hiç ilaç kullanmasa da eğer hemorajik kist ise bir süre sonra kendiliğinden gerileyip kaybolacaktır.

Küçük kistler varmış ama tehlikeli değilmiş
Adetlerim çok az oluyor. Bir yıl önce doktora gittim. Bana erkeklik hormonumum yüksek olduğunu söyledi ve doğum kontrol hapı verdi. Küçük küçük kistler olduğunu söyledi. Ancak bunlar önemli değilmiş. Adetim 1.5 günde bitiyor. Doğum kontrol hapları bende damla damla kanama yaptı.

Cevap:

Anladığım kadarıyla sizde de polikistik över sendromu denen durum var. Burada yumurtlama olmuyor ve her ay yumurtalıkta gelişen ufak kistler yırtılmadan yumurtalıklarda kalıyor. Böyle durumlarda yumurtalıkların ultrasonunda ufak birçok kist görülür. Ayrıca yumurtalıklardaki fonksiyon bozukluğu erkeklik hormonunda bir artışa da neden olabilir. Bu anlattıklarınızdan benim çıkardığım sonuçlar. En doğrusu sizin tekrar muayene olup ve gerekli testleri yeniden yaptırmanızdır.

Karnım 4 aylık hamile bir kadınınki kadar büyüdü
Sorunum son zamanlarda karnımda şişlik olması. 47 kiloyum ama karnım 4 aylık hamile bir kadınınki kadar büyük. Adet düzensizliğim var. Bazen 40, bazen 14 günde bir adet görüyorum. 8 yıldır korunmadığım halde gebelik oluşmuyor. 10 yıl önce düşük tehdidi nedeniyle 2 aylık hamileyken kürtaj oldum. Benim ne gibi bir sorunum var?

Cevap:

Adetleriniz düzenli değil. Ayrıca karnınızın da şiştiğini söylüyorsunuz. Bu durumda yapılacak şey derhal bir kadın doğum uzmanına başvurmaktır. Yumurtalık kistleri hatta rahimde oluşam myomlar bazen hiç belirti vermeden büyüyebilir ve karnın dışından bile fark edilecek hale gelmesine rağmen gayet kültürlü, bilinçli kadınlar bile zaman zaman kilo aldığını zannederek doktora başvurmuyor. Bunun tersi de görülmüştür. Yıllarca çocuk isteyip buna sahip olamayan ve 45 yaşına yaklaşan kadınlar, menopoz olduğunu sanarak adet gecikmesini önemsememiş… Sonuçta 6 aylık gebeyken doktora “Karnımda ur mu var?” diye gidip gebe olduğunu anlayan kadınlar da görülmüştür. Lütfen siz de doktora gidin ve sorun ne öğrenin.

Kist kendi kendine kaybolur mu?
35 yaşında, 2 yıldır evli bir kadınım. 1 yıldır adet düzenim çok bozuldu, eşimle ilişkiye girerken çok ağrı çekiyorum. Doktorum yaptırdığım testlerden sonra yumurtalıklarımda kist olduğunu söyledi ve bazı ilaçlar verdi. Onları kullandım. Daha sonra muayeneye gittiğimde bu kistlerin kaybolduğunu söyledi. Bu, normal bir şey mi? Kist kendi kendine kaybolur mu? Yeniden oluşursa bu kistler anne olmamı engeller mi? Ne yapmam gerekiyor?

Cevap:

Yumurtalıklarda her ay birkaç ufak kist oluşur ve bu kistlerden biri biraz daha büyüyüp yırtılır. İçindeki yumurta hücresi dışarı atılır. Bu olaya yumurtlama diyoruz. Bazen yumurtalıklardaki kist yırtılmaz ve büyümeye devam edebilir. Bunlara da fonksiyonel kistler diyoruz. Sizde olduğu gibi birçok kadında da görülen bu kistler birkaç ay içinde kendiliğinden geriler. Bunun için bazı meslektaşlarımız doğum kontrol hapını da kullanıyorlar. Sonuçta kullanılsa da, kullanılmasa da bu tip kistler geriler. Eğer kist küçülmüyor veya büyümeye devam ediyorsa onu ayrıca incelemek ve belki cerrahi olarak tedavi etmek gerekir.

Koyu kahverengi akıntım oluyor…
35 yaşında bir kadınım, 15 gündür koyu kahverengi bir akıntım olmaya başladı. Birkaç önce kist ve miyomlarım olduğunu öğrenmiştim, smear testi yaptırmıştım ama sonuçlar iyi çıkmıştı. Kistin çapı ise 4 santimdi. Bu akıntı, kist ve miyomlarımla alakalı olabilir mi?

Cevap:

Düzensiz bir kanamanın nedeni mutlaka araştırılmalı. Pek çok kişide zaman zaman olan düzensizlik genelde basit sebeplere bağlı olmasına rağmen genital organların ciddi hastalıklarında da ilk belirtilerden biridir. Ayrıca sizin yumurtalıklarınızda kist, rahminizde miyom var. Hiç şikayeti olmayan bir kadın bile güvenli yaşamak istiyorsa imkanları oranında senede bir jinekolojik muayeneden geçmelidir. Yumurtalıklarında 4 santim bir kisti olan biri ise bu kisti çok daha sık aralarla takip ettirmeli. Gözünüzü korkutmak istemem ama yumurtalık kanseri kadın kanserleri içinde daima çok geç yakalanan ve bu nedenle en öldürücü olandır. En gelişmiş ülkelerde bile yakalanan yumurtalık kanserli hastaların yüzde 75′inde hastalık karın içine yayıldıktan sonra teşhis konabiliyor. Umarım sizde önemli bir şey yoktur. Ancak sözlerimi de dikkate almanızı tavsiye ederim.

Tüp bebek denedim ama olmadı.
6 yıldır evliyim, bebeğim olmuyor. Daha önce kist ameliyatı oldum ve doktorum yumurtalıkların az çalıştığını ve yumurtaların yaşıma göre az olduğunu söyledi. Daha önce de bir tüp bebek denemem oldu ancak olumlu sonuç alamadım. Ne tavsiye edersiniz?

Cevap:

Öncelikle hormonlarınızın incelenmesi gerekiyor. Adetin 3′üncü günü yumurtalık ve hipofizden çıkan hormonlar değerlendirilirse yumurtalık rezervi hakkında fikir sahibi olunabilir (Bunun için başka testler de yapılabiliyor). Eğer her şey yolunda çıkarsa tecrübeli bir merkezde tekrar tüp bebek denemenizi tavsiye ediyorum.

27 yaşında 2 senelik evli bir bayanım. Benim problemim cinsel ilişkiye girdiğimde sürekli olarak ağrı çekmem. Hatta yalnızca ilişki sırasında değil, ilişkiden sonra da ağrı devam etmekte. Ağrıların yanı sıra arada bir de kanama meydana geliyor. Bu kanamaların kızlık zarıyla bir ilgisi olabilir mi? Bu konuyla ilgili ne yapmamı önerirsiniz?

Cevap:

Öncelikle 2 senelik evli olduğunuza göre bu kanamaların kızlık zarından kaynaklandığını söylemek çok güç. Probleminiz rahim ağzında oluşabilecek bir yaraya sebebiyet verecek bir enfeksiyondan kaynaklanıyor olabilir. Bu enfeksiyon hem ağrının hem de kanamanın sebebi olabilir. Ya da rahim ağzı polip, yumurtalıklarda kist ve yumurtalık kanalları ile rahimle karın iç organlar ve karın duvarında geçirilmiş enfeksiyonlara bağlı yapışıklıklar sebebiyle de bu ağrıları hissediyor olabilirsiniz. Sonuç olarak jinekolojik muayene ve ultrason yapılması yeterli olmuyorsa laporoskopi ile hem tanı hem de tedavi gerçekleşmiş olur.

Sol yumurtalığımda 4,72 x 2,95 cm ebatlarında bir kist var. Tespit edildiğinde yaklaşık 2 x 1 ebatlarındaydı. Bir ayda büyüdü, dört aydır da küçülmüyor. Kistte damarlanma ya da kanlanma yokmuş, tümör markırlarıma bakıldı, temiz çıktı. Doktorum laparoskopi ile kiste müdahale etme kararı aldı. Merak ettiğim, içinde ne olduğunu bilmediğimiz bir kistin patlatılması doğru mu ve bu müdahalenin yapılması zorunlu mu?

Cevap:

Yumurtalık kistlerine sık rastlanılmaktadır. Kistin ameliyat edilebilmesi için:

• Belirli bir büyüklüğün üstüne çıkması (Bu 6-7 cm civarı olabilir),
• Kistin içine uzanan yapıların olması (Papiller çıkıntılar),
• Kist yüzeyinin düzensiz olması,
• Çift taraflı olması,
• Kist içinde bölmelerin (Septaların) olması ve bu septaların kalın olması,
• Kiste yapılan doppler’de RI’nın düşük olması (Kan akım hızınınm göstergesi)

gibi durumlar incelenir. Ayrıca tümör markırların yüksek olması, kısa aralarla yapılan kontrollerde kistin hızlı büyümesi ve kistin etraf organlara baskı yapması veya ağrıya neden olup olmadığına bakılır. Bütün bu anlattıklarım aslında karar verirken yetmeyebilir. Ailedeki hastalıklar ve geçirdiğiniz hastalıklar da bilinmeli. Sonuçta sizi en iyi değerlendirecek, bu bilgilere de ulaşmış olan doktorunuzdur. İsterseniz ikinci bir görüş alabilirsiniz. Ameliyatta kisti bir plastik torba içinde boşaltacakları için karın içine kistin sıvısının yayılması gibi bir sorun olmaz, merak etmeyin.

Eşim 40 yaşında, 3 çocuk annesi. Son ayarda adet kanamaları düzensizleşti. Genellik e 17-18′inci günde adet görmeye başlıyor. Bu süreç 12-13 gün sürüyor. Sebebi sizce nedir acaba? Bu konuda yardımcı olabilirseniz seviniriz.

Cevap:

Sık adet görmek ve adet kanamalarının uzun sürmesi rahimde ve yumurtalıklardaki bazı hastalıkların sonucu ortaya çıkar. Bu hastalıklar hormonal bozukluklardan olabileceği gibi yapısal bozukluklardan, sonradan ortaya çıkan kist ve urlardan da olabilir. 40′lı yaşlar bu tip hastalıkların sık görülmeye başladığı dönemdir. Birçok kereler söylemeye çalıştığım gibi hiçbir şikayeti olmasa bile kadınlar en az senede bir kez jinekolojik muayeneden geçmelidir. Kadın vücudunda meydana gelen kötü huylu urların nerdeyse yarısı meme, yumurtalık ve rahimden çıkmaktadır. En sık da 40-50 yaşları arasında görülmektedir. Bu nedenle eşinizin hiç vakit kaybetmeden bir jinekologa müracaat etmesi gerekiyor.

21 yaşında genç bir kızım. Geçen ay kan tahlili yaptırdım ve tahlil sonucunda bana söylenen şey LH değerimin yüksek olduğuydu. Birçok doktora gittim, “Sizde polikistik over var” dediler. Şimdi benim merak ettiğim konu şu: Acaba sadece LH değerinin yüksek çıkması polikistik over olduğunun kesin işaretidir demek doğru mu? Adetlerim ergenlikten itibaren hep düzenliydi, sadece bir ay gecikmişti. Eğer doğuştan polikistik over olsaydı bu hastalık kendini daha önceden de belli etmez miydi? Beni bu konuda aydınlayırsanız teşekkür ederim.

Cevap:

Öncelikle şunu belirtmek gerekir ki sadece LH değerinin yüksek olmasının polikistik over tanısı koymak için yeterli değildir. Ultrason muayenesi ile yumurtalıkların görünümü çok önemli. Genellikle bu hastalarda yumurtlama olmaz. Her ay yumurtalıklarda gelişip çatlamayan bir folikül kalır. Sonuçta yumurtalık çeperinde sıra sıra dizilmiş ufak kistler görülür. Ayrıca zaman içinde yumurtalığın dış yüzü kalınlaşır. Yumurtalığın hormon yapımında da bozukluk vardır. Yumurtalıktan erkeklik hormonu tipinde maddeler çıkar. Bu sonuçta kadının adetlerinin gecikerek olmasına, tüylerde artışa neden olur. Ayrıca karbonhidrat metabolizmasında da değişiklikler yaşanır. Kan şekerini düşüren insülin denen hormona karşı bir direnç söz konusudur. Bu bozukluklar kilo almaya neden olur (Kilo daha çok karın ve kalçada birikir). Bu bilgileri kısaca hatırlattıktan sonra size tavsiyem doktorunuz ile tekrar görüşmenizdir.